ABD Başkanı Donald Trump, ulusal güvenlik ve halk sağlığı öncelikleri kapsamında kritik bir ticaret kararına imza attı. 1962 tarihli Ticari Genişleme Yasası'nın 232. maddesine dayandırılan yeni düzenleme, hem ilaç sektörünü hem de metal endüstrisini yakından ilgilendiren köklü değişiklikler içeriyor. Söz konusu düzenleme, ABD'nin yerli üretim kapasitesini artırmayı ve dışa bağımlılığı azaltmayı hedefliyor.
İlaç Sektöründe Yeni Tarife Dönemi
Yeni düzenlemeye göre, ABD'de üretim tesisi bulunmayan şirketlere ait patentli ilaçlar ve bileşenleri yüzde 100 oranında gümrük vergisine tabi tutulacak. Üretimini ABD'ye taşıma taahhüdünde bulunan şirketler için bu oran başlangıçta yüzde 20 olarak uygulanacak olsa da, 2030 yılı itibarıyla bu vergi diliminin tekrar yüzde 100 seviyesine yükseltilmesi planlanıyor.
Uygulama kapsamında bazı ülkeler ve şirketler için özel istisnalar da tanımlandı. Avrupa Birliği, Japonya, Güney Kore, İsviçre ve Lihtenştayn menşeli ilaçlar için gümrük vergisi oranı yüzde 15 olarak belirlendi. Birleşik Krallık ile yapılan ikili anlaşmalar çerçevesinde ise İngiliz ilaç şirketlerinin belirli fiyatlandırma ve üretim şartlarını kabul etmesi durumunda 19 Ocak 2029'a kadar vergi muafiyeti sağlanacak. Novartis ve Novo Nordisk gibi büyük ölçekli şirketler için tarifeler 31 Temmuz'da, diğer firmalar için ise 29 Eylül'de yürürlüğe girecek.
Metal İthalatında Hesaplama Yöntemi Değişti
İlaç düzenlemesinin yanı sıra, çelik, alüminyum ve bakır ithalatına yönelik 232. madde tarifelerinde de değişikliğe gidildi. Artık tarifeler, yapay olarak düşük tutulmuş yabancı fiyatlar üzerinden değil, ürünlerin tam değeri üzerinden hesaplanacak. Ham metal ürünlerinde yüzde 50 vergi oranı korunurken, türev ürünler için yeni bir basitleştirilmiş sistem getirildi.
- Büyük ölçüde çelik, alüminyum veya bakırdan üretilen türev ürünlere yüzde 25 vergi uygulanacak.
- Endüstriyel ekipmanlar için tarife oranı 2027 sonuna kadar yüzde 15 seviyesinde tutulacak.
- Tamamen Amerikan menşeli metaller kullanılarak yurt dışında üretilen ürünler için vergi oranı yüzde 10'a çekilecek.
- İçeriğinde yüzde 15 veya daha az metal bulunan ürünler ise bu tarifelerden muaf tutulacak.
ABD'nin bu hamlesi, küresel tedarik zincirlerinde önemli bir kırılma noktası oluştururken, uluslararası ticaret partnerlerinin bu yeni maliyet yapısına nasıl uyum sağlayacağı önümüzdeki dönemde yakından takip edilecek. Ticaret politikalarındaki bu sert geçişin, önümüzdeki yıllarda küresel ilaç fiyatları ve endüstriyel üretim maliyetleri üzerinde ne denli kalıcı bir etki yaratacağı merak konusu olmaya devam ediyor.
