ABD ile İran arasında Pakistan’ın başkenti İslamabad’da gerçekleştirilen doğrudan ve yüz yüze görüşmeler, yaklaşık 21 saatin ardından herhangi bir mutabakat sağlanamadan sona erdi. İki ülke arasındaki diplomatik gerilimi düşürmeyi hedefleyen bu kritik temaslar, tarafların sunduğu şartların uyuşmaması nedeniyle beklenen sonucu vermedi.
Vance: “Nihai Teklifimizi Sunduk”
Görüşmelerin ardından bir açıklama yapan ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, müzakere sürecinin yoğun geçtiğini ancak arzu edilen ilerlemenin kaydedilemediğini belirtti. Vance, “21 saattir bu konuyla uğraşıyoruz ve İranlılarla bir dizi önemli görüşme yaptık. Kötü haber ise bir anlaşmaya varamamış olmamız,” ifadelerini kullandı.
Vance, Washington yönetiminin “nihai ve en iyi teklifini” masaya koyduğunu vurgularken, İran tarafının ABD’nin nükleer silah geliştirilmemesine yönelik net taahhüt taleplerini kabul etmediğini aktardı. ABD tarafı, bu görüşmelerden somut bir mutabakat metniyle ayrılmayı hedeflemişti.
Anlaşmazlığın Temel Başlıkları: Nükleer Dosya ve Hürmüz
Müzakerelerin tıkanmasına neden olan başlıca konuların başında nükleer materyallerin kontrolü ve Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik endişeleri yer alıyor. İran medyası, ABD’nin taleplerini “aşırı” olarak nitelendirirken, Tahran heyetinin ortak bir çerçeve oluşturma çabalarının Washington’un katı tutumuyla karşılaştığını öne sürdü.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise süreci değerlendirirken, taraflar arasındaki güvensizlik ortamına dikkat çekti. Bekayi, 40 gün süren bir çatışma atmosferinin ardından tek bir toplantıda kapsamlı bir anlaşma beklemenin gerçekçi olmadığını belirterek, nükleer dosyanın yanı sıra bölgesel başlıkların da müzakereleri daha karmaşık hale getirdiğini savundu.
Diplomatik Süreç Belirsizliğini Koruyor
İslamabad’daki görüşmeler, her ne kadar somut bir sonuç doğurmasa da, iki ülke arasındaki doğrudan iletişimin devam etmesi açısından diplomatik bir kanal olarak görülüyor. ABD tarafı, sunduğu teklifin hala masada olduğunu belirterek topu İran tarafına bırakırken, Tahran cephesinden gelen açıklamalar, müzakerelerin gelecekteki seyrinin tarafların atacağı yeni adımlara bağlı olduğunu gösteriyor.
Küresel dengeler açısından kritik bir öneme sahip olan bu görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanması, bölgedeki gerilimin önümüzdeki süreçte nasıl bir seyir izleyeceği konusundaki soru işaretlerini artırıyor. Diplomasi masasının yeniden kurulup kurulmayacağı veya tarafların pozisyonlarında esneklik gösterip göstermeyeceği, önümüzdeki günlerde netleşecek.
