Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, tarım sektörünü derinden etkileyen gübre fiyatlarındaki keskin artış ve Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimlerin yarattığı arz belirsizliklerine karşı harekete geçiyor. AB Tarımdan Sorumlu Üyesi Christophe Hansen, Brüksel'de gerçekleştirilen tarım bakanları toplantısının ardından yaptığı açıklamada, sektör üzerindeki baskıyı hafifletecek yeni bir eylem planı üzerinde yoğun bir çalışma yürütüldüğünü duyurdu.
Gübre Maliyetlerinde %60 Artış
Hansen, 2020 yılından 2025 yılına kadar gübre fiyatlarında yaklaşık %60 oranında bir artış yaşandığını belirterek, mevcut durumun sürdürülemez olduğunu vurguladı. Orta Doğu'daki çatışmaların küresel lojistik ve hammadde tedariki üzerindeki olumsuz etkileri, Avrupa tarım-gıda sektörünün dışa bağımlılığını bir kez daha gözler önüne serdi. AB'nin önemli bir tarım ve gıda ihracatçısı olması, bu sektördeki maliyet artışlarının hem üreticiler hem de tüketiciler için uzun vadeli riskler taşıdığı anlamına geliyor.
Yeni Eylem Planı ve Gümrüksüz Kota Uygulaması
AB Komisyonu'nun hazırladığı yeni strateji, kısa ve uzun vadeli yapısal önlemleri bir arada barındırıyor. Bu kapsamda öne çıkan temel başlıklar şunlardır:
- Rusya ve Belarus dışındaki ülkelerden ithal edilen amonyak, üre ve azotlu gübreler için gümrüksüz kota uygulamalarının hayata geçirilmesi planlanıyor.
- AB içindeki gübre üretim kapasitesinin desteklenerek dışa bağımlılığın azaltılması hedefleniyor.
- Çiftçilerin gübre kullanımında verimliliği artıracak teknolojik teşviklerin sağlanması amaçlanıyor.
- Mineral gübrelere alternatif olarak biyolojik bazlı ve düşük karbonlu gübre kullanımının yaygınlaştırılması öngörülüyor.
Paydaşlarla Acil Toplantı
Sorunun çözümüne yönelik somut adımlar atmak isteyen AB Komisyonu, 13 Nisan tarihinde sektör temsilcileri ve paydaşlarla acil bir üst düzey toplantı düzenleyecek. Bu toplantıda, tarım sektörünün rekabet gücünü koruyacak ve gıda arz güvenliğini teminat altına alacak stratejik kararların alınması bekleniyor. Christophe Hansen, ilkbahar döneminde kamuoyuyla paylaşılacak olan eylem planının, Avrupa tarımının geleceği açısından kritik bir dönüm noktası oluşturacağını ifade etti.
Küresel piyasalardaki dalgalanmaların tarımsal girdiler üzerindeki etkisi, Avrupa ekonomisi için yeni bir sınav niteliği taşıyor. Gübre tedarikindeki bu yapısal değişim arayışları, önümüzdeki dönemde tarım politikalarının çevre ve sürdürülebilirlik hedefleriyle nasıl dengeleneceği sorusunu da beraberinde getiriyor.