Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Mart ayına ilişkin Fiyat Gelişmeleri Raporu'nu kamuoyuyla paylaştı. Rapora göre, Mart ayında tüketici fiyatları yüzde 1,94 oranında artış gösterirken, yıllık bazda enflasyon 0,66 puanlık düşüşle yüzde 30,87 seviyesine geriledi. Banka, enflasyonun ana eğiliminde bir yavaşlama gözlemlendiğini belirtirken, jeopolitik gelişmelerin enerji piyasaları üzerindeki etkisinin belirleyici rol oynadığını vurguladı.
Enerji Fiyatlarındaki Hareketlilik Enflasyonu Şekillendirdi
Mart ayında enflasyon görünümünü etkileyen en önemli faktörlerin başında enerji fiyatları geldi. Küresel ham petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların yansıması olarak akaryakıt grubu fiyatları yüzde 4,75 oranında artış gösterdi. Bu artış, ulaştırma hizmetlerine de doğrudan yansıyarak bu kalemdeki fiyatların aylık yüzde 6,07 oranında yükselmesine neden oldu. Özellikle hava yolu taşımacılığı ve şehir içi ulaşım maliyetlerindeki artışlar dikkat çeken başlıklar arasında yer aldı.
TCMB, "eşel mobil" uygulamasının uluslararası enerji fiyatlarının tüketiciye yansımasını önemli ölçüde sınırladığını belirtti. Buna karşın, enerji dışı aylık tüketici enflasyonu yüzde 1,74 seviyesinde kalarak fiyat genel düzeyindeki baskının devam ettiğini gösterdi. Öte yandan, yağışların olumlu etkisiyle hidroelektrik üretiminin artması, elektrik fiyatlarında yüzde 1,24 oranında düşüş sağlayarak enflasyon üzerinde sınırlayıcı bir etki yarattı.
Gıda ve Hizmet Grubunda Son Durum
Yılın ilk iki ayında yüksek seyreden gıda enflasyonunda Mart ayında bir yavaşlama kaydedildi. Gıda ve alkolsüz içecekler grubundaki fiyat artışı yüzde 1,79 ile önceki aylara göre daha ılımlı bir seyir izledi. Özellikle işlenmemiş gıda fiyatlarındaki gerileme, yıllık gıda enflasyonunun yüzde 32,36 seviyesine inmesine katkı sağladı. Ancak hizmet grubunda, özellikle ulaştırma ve kira kalemlerinin etkisiyle yıllık enflasyonun yüzde 40,26 seviyesine yükseldiği görüldü.
Temel mal grubu ise düşük seyrini korumaya devam etti; yıllık temel mal enflasyonu 0,51 puan azalarak yüzde 16,06 seviyesine geriledi. Dayanıklı tüketim mallarında ise beyaz eşya ve mobilya gibi kalemlerdeki fiyat artışları ılımlı bir düzeyde seyretti.
Üretici ve Tüketici Enflasyonu Ayrışabilir
Yurt içi üretici fiyatları (Yİ-ÜFE) Mart ayında yüzde 2,30 artarak yıllık bazda yüzde 28,08 seviyesine ulaştı. TCMB, vergi dışı üretici fiyatlarının küresel gelişmelere karşı daha duyarlı olduğunu belirterek, önümüzdeki dönemde üretici ve tüketici enflasyonları arasında bir ayrışma yaşanabileceğine dikkat çekti. Enerji maliyetlerindeki küresel baskının devam ettiği bir ortamda, fiyat istikrarına dair verilerin önemi her zamankinden daha fazla hissediliyor. Ekonomik aktörlerin, enerji fiyatlarındaki bu değişkenliğin enflasyon üzerindeki uzun vadeli etkilerini yakından takip etmeye devam edeceği öngörülüyor.
